Kỳ 188:

………..

Ông lần lượt giới thiệu qua các loại rượu trong những chiếc bình. Bình thứ hai là rượu Nanh Chồn, rượu này nấu bằng loại gạo Hỏa Mễ trồng trên những vùng đất cao. Bình thứ ba đựng loại rượu Sen Hồng nấu băng gạo Hồng Liên có hạt lớn, lông màu đỏ hồng. Bình thứ tư đựng loại rượu Tiên của Chiêm Thành được nấu bằng loại lúa Tiên thượng hạng chỉ để cho những bậc vua chúa Chiêm dùng. Mỗi thứ rượu, ông lão lại dùng một loại chén riêng để uống. Trần Lâm vừa thưởng thức những chung rượu hảo hạng vừa được nghe phân tích về nguồn gốc và tính chất của từng loại nên lòng cảm khoái vô cùng. Chàng ôm quyền lễ phép nói:

– Cháu vô cùng cảm kích sự ưu ái của Trần lão công. Thật là một cuộc rượu để đời, cháu xin tạc dạ.

– Trần hiệp sĩ tuổi trẻ, khí phái bất phàm, tráng chí rộng lớn. Những chung rượu này đã tìm đúng người thưởng thức nó. Thật là tửu phùng tri kỷ.

– Cháu chỉ vì thương bá tánh lầm than nên trót buông lời cao ngạo làm bẩn tai bậc ẩn sĩ như cụ đây.

Trần lão cười ha ha nói:

– Những lời nói đầy khí phách như thế sao có thể làm bẩn tai người được chứ? Lão đêm đêm cắm thuyền trên bến My Lăng là có ý chờ gặp người đại chí, biết yêu thương bá tánh mà gởi chút tâm ý của mình. Nay gặp Trần hiệp sĩ thì đã thỏa lòng chờ đợi bao nhiêu năm rồi.

Trần Lâm vội hỏi:

– Cháu và cụ chỉ là bèo nước gặp nhau, uống vài chung rượu, nói vài câu sáo ngữ, làm sao cụ biết được cháu có đủ tư cách để gửi thác tâm sự của mình?

Trần lão nghiêm trang nói:

– Có đôi khi chỉ một lời nói cũng đủ bày tỏ cả tấm lòng. Bằng vào vài câu hỏi lúc mới gặp nhau tôi đã biết Trần hiệp sĩ là người tài cao, chí cả. Không thể nào nhầm lẫn được.

– Đa tạ sự ưu ái của Trần lão công. Chỉ e cháu sức mọn tài hèn, không thể đảm đương điều ủy thác.

– Không hề gì. Mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên. Chúng ta cứ hết lòng mưu sự, việc thành bại hãy trông vào mệnh trời có ứng hợp hay không.

– Nếu cụ đã tin, cháu xin hết lòng. Xin cho biết cụ muốn gởi gắm điều gì?

Ông lão nhìn vào mắt Trần Lâm hỏi:

– Trần hiệp sĩ hãy nói thử xem hiện tình đất nước mình lúc này ra sao?

– Cụ đã hỏi, cháu xin mạn luận về Thiên trước, sau đó nói đến Địa và Nhân.

Trần lão gật đầu tán thành rồi chăm chú lắng nghe. Trần Lâm bèn đem những nhận xét về thiên văn đã trao đổi cùng sư phụ mình nói lại cho ông nghe. Cuối cùng chàng nói:

– Đó là những gì trời cao nói với chúng ta. Cháu thấy những điều này thật ứng hợp với những lời sấm ký đang lan truyền rộng rãi trong dân gian ngày nay. E rằng đất nước sẽ không thoát được một trận lửa binh thảm khốc.

Trần lão rót đầy hai chung rượu.

– Uống chung này cho chữ Thiên. Còn về chữ Địa thì thế nào?

Trần Lâm uống cạn chung rượu đáp:

– Một dải giang san nay đã bị phân đôi, đó là điều thất bại lớn nhất và đau đớn nhất của con dân Việt tộc. Tuy mấy đời Chúa Nguyễn mở mang miền Nam đến cuối mũi, mút chân trời nhưng cũng không đủ để bù đắp cho điều mất mát ấy. Huống chi vùng đất mới mở mang hãy còn hoang sơ mà hiện nay phủ Chúa lại bỏ bê, không có kế hoạch khai thác nên có mà cũng gần như là không.

Trần lão lại rót một chung rượu khác đẩy về phía Trần Lâm nói:

– Uống chung này cho chữ Địa. Còn chữ Nhân thì sao?

Trần Lâm uống cạn chung rượu rồi ôn tồn nói:

– Đạo trời tuy mờ mịt nhưng còn có các thiên tượng để con người phán đoán. Đất đai là vật thực, sự lớn nhỏ, mất còn… hiện hữu rõ ràng chúng ta có thể nhận định, chứ lòng người thăm thẳm khôn dò, cháu tuổi còn trẻ, chưa lịch lãm đường đời, nói đến chữ Nhân e rằng chỉ phơn phớt ngoài da, không nhìn được thấu vào trong. Chữ Nhân cháu xin được rửa tai nghe lời cao luận của cụ vậy.

Trần lão cười ha hả nói:

– Khéo lắm, khéo lắm! Nói đến chữ Nhân của một quốc gia, một thời đại là nói đến tấm lòng của trăm họ đối với vua với chúa, hay nói đúng hơn là với người đang nắm quyền hành cai trị đất nước. Trong vòng hai mươi năm nay, Trương Phúc Loan từng bước, từng bước một đã thâu tóm quyền hành phủ Chúa trong tay, đẩy Chúa vào con đường dâm bôn, trụy lạc khiến lòng dân tan tác, bá tánh lầm than, không còn tin vào họ Nguyễn nữa. Từ ngày Võ Vương mất, cơ đồ họ Nguyễn gần như nằm gọn trong bàn tay tham lam của cha con Quốc phó. Họ mặc tình mua quan bán tước, kết nạp bè đảng, giết hại trung thần nên lòng người lại càng thêm thán oán, bộ máy cầm quyền càng thêm rệu rã bởi một lũ tham quan, ô lại từ thượng tầng xuống tới hạ tầng. Lòng trời lại hùa theo bọn gian đảng, muốn đày đọa sinh linh nên thiên tai liên tục giáng xuống khiến cho người nghèo đói ăn xin có tới ức triệu, kẻ chết đói xác bỏ đầy đường có tới ngàn muôn. Triều đình nhà Nguyễn ngày nay rường cột đã gãy đổ, mục nát, kho lẫm trống rỗng vì tất cả đã lọt vào tay bọn ô lại. Bá tánh đã quay lưng. Nay chỉ cần một cơn gió nhẹ, căn nhà mục nát kia sẽ ngã đổ tức thì. Đó là chữ Nhân của thời đại này vậy.

– Nhưng sự nghiệp to lớn của phủ Chúa Nguyễn hãy còn để lại trong lòng người dân Đàng Trong này một dấu ấn rất sâu đậm, cho nên những trung thần tuy có bị bọn tham quan trù dập nhưng họ vẫn giữ một lòng trung. Hơn nữa trong tay quan Quốc phó còn có tướng mạnh binh cường, đó là rường, là cột, cơn gió nào đủ mạnh để làm ngã đổ được nó?

– Quốc lệnh nghiêm minh thì binh mới cường, tướng mới mạnh. Nay bề trên chỉ lo vơ vét, bên dưới hùa theo hà hiếp, bóc lột dân đen, lính tráng thì bỏ tiền mua chuộc để được sung sướng. Kỷ luật ở đâu, tinh thần ở đâu mà chiến đấu? Còn những bọn ngu trung chỉ biết co đầu rút cổ tự cho mình là người trong sạch, cốt chỉ để tô điểm hai chữ “tiết tháo” rặt điều sách vở chứ đâu có dũng khí đứng lên phản đối. Trong khi Đàng Ngoài, Chúa Trịnh dưới quyền Trịnh Doanh ngày một vững mạnh thì Đàng Trong ngày một suy vi bởi Võ Vương, giờ dưới quyền một đứa trẻ mới mười ba tuổi lại càng rệu rã hơn nữa. Cho nên nếu tự thân Đàng Trong không có cơn gió lạ thổi sập ngôi nhà mục nát kia đi thì cũng sẽ có một ngày bị Đàng Ngoài thâu tóm.

– Theo ý cụ như thế nào mới là phải?

– Cứ theo đà suy sụp thế này thì trong vòng ba bốn năm nữa xã hội Đàng Trong sẽ cực kỳ loạn lạc. Riêng con người đã tạo ra thảm họa đày đọa con người, nếu lòng trời ghét bỏ, giáng thêm thiên tai xuống nữa thì bá tánh chỉ còn một con đường hoặc là chết hoặc là nổi loạn để tìm đường sống. Những kẻ có lòng, ngay từ giờ phút này phải làm một điều gì đó để cứu sanh linh thoát khỏi cảnh lầm than kia.

Trần Lâm nghe Trần lão nói xong thở dài:

– Nghe lời cao luận của cụ cháu cảm thấy bầu nhiệt huyết trong người sôi lên cuồn cuộn, nhưng biết mình tài thô, trí thiển nên chỉ đành ngậm hờn ngồi nhìn bá tánh điêu linh.

– Trần hiệp sĩ đừng vội thối chí. Tôi đã từng gặp qua nhiều người nhưng chỉ có mỗi hiệp sĩ mới là người mà tôi quí phục. Xin tặng hiệp sĩ vật này. Đó là tâm sự mà tôi muốn gởi lại cho hiệp sĩ và bà con trăm họ.

Ông lục trong khoang thuyền lấy ra một gói nhỏ được bọc mấy lần vải chống thấm nước. Bên trong là hai cuốn sách nhỏ, màu giấy ngả vàng cũ kỹ. Ông trân trọng đưa cho Trần Lâm:

– Đây là sao bản cuốn “Binh thư yếu lược” của tổ tôi, ngài Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn và kiếm phổ Đằng Vân kiếm pháp mà tổ tiên tôi đã mang theo từ thời bỏ nước vào đất Chiêm. Nay tặng lại cho Trần hiệp sĩ với tâm nguyện mong nó có thể giúp ích cho trăm họ và đất nước này.

Trần Lâm vội nói:

– Cháu là kẻ ngu muội, tài sơ, đâu dám nhận những vật quí báu thế này, sợ không làm nên tích sự sẽ cô phụ tâm nguyện cao quí của Trần lão công.

– Trần hiệp sĩ chối từ mới là cô phụ tấm lòng của tôi. Xin hãy nhận lấy.

Trần Lâm nhận hai cuốn sách, giọng cảm động nói:

– Đa tạ Trần lão công đã tin tưởng mà giao phó vật quí. Cháu sẽ hết lòng để đền đáp tấm tình tri ngộ này.

– Hợp tan, thành bại… đều tại một chữ duyên. Chúng ta cứ tận sức mình gieo hạt giống rồi tùy duyên tốt xấu mà thu lấy quả. Trời đã hừng đông, chúc hiệp sĩ công thành chí toại.

– Đa tạ Trần lão công. Sau này cháu muốn gặp lại cụ thì phải đến nơi nào?

– Gặp tức không gặp, không gặp tức là gặp vậy.

*****

Xem tiếp vào ngày mai:

 

Hồi thứ ba mươi mốt

Đỉnh Trưng Sơn song hùng vui kết bái

Thành Truông Mây hào kiệt luyện binh hùng

*

Cuối hồi mới thưởng thức âm nhạc thư giãn

Paul-Mauriat – Intermezzo-from-Carmen-Bizet